Það eru kvöld eins og þetta sem munu lifa í minni íslenskra körfuboltaáhugamanna um ókomna tíð. Laugardalshöllin varð í kvöld vettvangur einnar dramatískustu íþróttasögu ársins þegar íslenska landsliðið lagði stórveldi Litháens að velli í gífurlegum spennuleik. Lokatölur, 86-85, urðu staðreynd eftir að Elvar Már Friðriksson tók leikinn á sitt herðablað á lokasekúndunum og tryggði Íslandi sigur sem virtist lengi vel vera að renna liðinu úr greipum. Með þessum sigri situr Ísland eitt og sér á toppi riðilsins með tvo sigra og eitt tap, og staðan í undankeppninni gæti varla verið betri.
Laugardalshöllin logaði: Gula veggnum mætt með íslenskri geðveiki
Andrúmsloftið í Höllinni var rafmagnað strax fyrir leik. Það er sjaldgæft að sjá jafn öflugan stuðning við aðkomulið á íslenskri grundu, en tæplega helmingur hússins var skipaður litháískum stuðningsmönnum sem létu vel í sér heyra, klæddir í sín einkennisliti. Það var ljóst að gestirnir mættu til leiks með það markmið að gera Höllina að sínum heimavelli, en íslenska liðið lét það ekki á sig fá.
Craig Pedersen tefldi fram sterku byrjunarliði með þá Elvar Má, Hauk Helga, Jón Axel, Tryggva Snæ og Ægi Þór í fremstu víglínu. Byrjunin var draumi líkust. Kristinn Pálsson kom logandi heitur inn og sökkti tveimur risastórum þristum sem hrundu af stað 9-0 áhlaupi Íslands. Íslenska liðið sýndi mikla fimi í sóknarleiknum og náði mest tíu stiga forskoti í fyrsta leikhluta. Hins vegar varð liðið fyrir miklu áfalli snemma leiks þegar lykilmaðurinn Haukur Helgi Briem Pálsson virðist meiðast. Hann neyddist til að yfirgefa völlinn og lék ekkert meira með, sem var mikið högg fyrir breidd íslenska liðsins.
Í fjarveru Hauks stigu aðrir leikmenn upp. Þórir Guðmundur Þorbjarnarson og Ólafur Ólafsson komu með gríðarlega mikilvæga orku af bekknum og skoruðu samtals tíu stig í fyrsta fjórðungi, sem gerði það að verkum að Ísland leiddi 24-21 eftir fyrstu tíu mínúturnar.
Litháískur brottflutningur stöðvaður af risanum á miðjunni
Litháar sýndu af hverju þeir eru taldir meðal bestu körfuboltaþjóða heims í upphafi annars leikhluta. Þeir mættu af mikilli hörku og keyrðu yfir íslenska liðið með 0-9 áhlaupi á fyrstu tveimur mínútunum. Við þetta breyttist leikurinn algjörlega og gestirnir virtust vera að hrifsa öll völd á vellinum. Þeir nýttu hæð sína og styrk til að stjórna frákastabaráttunni og skotnýting þeirra var til fyrirmyndar.
Þegar halla fór undan fæti mætti Tryggvi Snær Hlinason eins og klettur í hafið. Undir lok fyrri hálfleiks tók hann til sinna ráða undir körfunni, barðist um hvern bolta og skoraði mikilvægar körfur sem stöðvuðu blæðinguna. Elvar Már var sömuleiðis arkitektinn á bak við margar sóknirnar og í hálfleik var staðan 43-44, gestunum í vil. Elvar var þá kominn með 12 stig og Tryggvi 9, en ljóst var að brekkan yrði brött í seinni hálfleik.
Þriðji leikhluti var erfiður fyrir íslenska liðið. Litháarnir hófu hann af miklum krafti og juku forskot sitt jafnt og þétt. Íslensku strákarnir áttu í erfiðleikum með að halda utan um boltann og nokkur klaufaleg töp hleyptu Litháum í hraðaupphlaup sem kveiktu í stuðningsmönnum þeirra. Þegar þriðja leikhluta lauk munaði 14 stigum á liðunum, 54-68, og útlitið var ekki fagurt fyrir heimamenn.
Maðurinn með ís í æðunum: Endurkoma sem seint gleymist
En það er aldrei hægt að afskrifa íslenska landsliðið þegar „íslenska geðveikin“ mætir á svæðið. Hægt og bítandi fór liðið að sauma í forskot Litháa í fjórða leikhluta. Vörnin þéttist og gestirnir fóru að sýna þreytumerki undir pressunni. Þegar rúm mínúta var eftir af leiknum setti Elvar Már niður gríðarlegan þrist sem minnkaði muninn í aðeins tvö stig, 81-83.
Lokamínútan var hreinasti tryllir. Elvar Már hélt áfram að vera óstöðvandi og setti annan þrist sem kom Íslandi yfir, 84-83, í fyrsta skipti í langan tíma. Spennan í Höllinni var slík að það heyrðist varla í eigin hugsunum. Litháar fengu þó tækifæri á línunni þegar tæpar sjö sekúndur voru eftir, settu bæði vítin niður og komust í 84-85.
Boltinn fór því í hendurnar á Elvari Má í síðustu sókninni. Hann hafði skorað síðustu sex stig liðsins og allir í húsinu vissu hver myndi taka skotið. Nokkuð fát var á síðustu sókn Íslands en Elvar fékk boltann og náði að komast upp í skot. Boltinn sökk í netið, flautan gall, og Laugardalshöllin hreinlega sprakk úr fögnuði. 86-85 sigur var staðreynd.
Þótt tölfræðin hafi að mörgu leyti verið Litháum í hag – þeir voru stærri, sterkari og hittu betur lengst af – þá var það trúin og seiglan sem skóp þennan sigur. Íslenska liðið neitaði að gefast upp þrátt fyrir 14 stiga mun og þegar á hólminn var komið virtust Litháarnir einfaldlega bugaðir andlega.
Eftir þetta magnaða kvöld þarf liðið þó fljótt að ná áttum. Bæði lið pakka nú saman og halda rakleiðis til Litháen. Þar mætast þau að nýju í seinni leik þessa landsleikjaglugga mánudaginn 2. mars. Ef leikurinn úti verður helmingi eins spennandi og þessi í kvöld, þá er von á góðu.
Myndasafn (Gunnar Jónatans)





